Welke pompen moeten blijven draaien bij stroomuitval?

Houd elke pomp draaiende die je woning beschermt of bruikbaar houdt. Dat zijn de dompelpomp, de vuilwaterpomp, de putpomp en de beluchting van je IBA. De regenwaterpomp en de verwarmingspompen komen daarna. Een thuisbatterij met backup op een apart noodstroombord neemt ze allemaal automatisch over, als hij hun aanloopstroom aankan.

Je kelder of garage ligt lager dan de straat. Onderaan de inrit zit een aquadrain, en in een putje in de kelder pompt een dompelpomp het water weer naar buiten. "Wat als de stroom uitvalt, bij onweer bijvoorbeeld?" vroeg een eigenaar op een Belgisch bouwforum. Zijn vrees: dat "de kelder ooit nog wel eens serieus onder water komt te staan". Of je woont landelijk, op putwater, met een IBA in de tuin.

Wat de meeste uitleg vergeet: het risico is niet de gemiddelde stroomuitval, maar die tijdens een storm. Zware regen, wind en bliksem leggen lijnen plat en vullen tegelijk je pompputten. Een pomp die op een droge dag twee uur stilvalt, is vervelend. Tijdens een wolkbreuk betekent het een ondergelopen kelder, afvoeren die teruglopen en een dossier bij je verzekeraar.

In een woning in Sint-Niklaas draait het hele huis op volledige back-up. Valt de straat uit, dan blijft de woning draaien op zonnepanelen en batterij.

Welke pompen in huis vallen stil bij een stroomuitval?

Allemaal, tenzij ze op noodstroom staan. Het verschil zit in hoe snel de stilstand schade wordt.

Waarom is de dompelpomp in de kelder de dringendste?

Omdat stroomuitval en wateroverlast vaak dezelfde oorzaak hebben: het onweer. En water in een kelder of garage doet schade in uren, niet in dagen.

Een dompelpomp staat in een put in de kelder, de garage of de kruipkelder. Een vlotter zet hem aan als het water stijgt. Vaak pompt hij ook de aquadrain onderaan een steile garage-inrit leeg. Valt de stroom weg, dan stijgt de vlotter nog, maar er gebeurt niets.

Op bouwfora zie je drie uitwegen:

• Een grotere put. Eén eigenaar groef een put van 2.000 liter onder de kelder. Met de pomp hoger opgehangen blijft zo'n 1.500 liter buffer vrij voor een stroomuitval. Dat koopt tijd, geen zekerheid.
• Een tweede pomp op een eigen batterij. Haar vlotter zit boven die van de hoofdpomp, zodat ze alleen draait als de hoofdpomp uitvalt of het niet bijhoudt. Pompfabrikanten verkopen zulke batterij-units voor eenfasige pompen op 230 V. Ze beschermt één put, zolang haar batterij meegaat.
• Een aggregaat. Dat werkt als je thuis bent en iemand het start. 's Nachts of op vakantie loopt de kelder toch vol, tenzij het automatisch start.

Een thuisbatterij met noodstroomkring doet wat geen van die drie doet: ze neemt automatisch over, dag en nacht, voor elke pomp op het noodstroombord. Daarover hieronder meer.

Vuilwaterpomp in de pompput: wat gebeurt er met je toiletten zonder stroom?

Een woning waarvan de afvoer lager ligt dan de riolering, heeft een pomp nodig die het afvalwater omhoog duwt. Zonder stroom loopt de pompput vol en kan het water nergens meer heen.

Je vindt zo'n pompput bij kelders met een toilet of douche. Ook woningen die lager liggen dan de straat of ver van de riolering hebben er vaak een. De put heeft een reserve. Hoe lang die volstaat, hangt af van het volume en van hoeveel water het gezin gebruikt. Douches, de vaatwasser en de wasmachine vullen hem veel sneller dan alleen een toilet. Veel pompstations kun je uitrusten met een overstromingsalarm, zodat je het hoort voor hij overloopt.

Regenwaterpomp met automatische omschakeling: waarom stopt die bij een stroomuitval?

Omdat kleppen in de pompunit de omschakeling naar leidingwater doen, en die werken ook op netstroom. Valt de stroom weg, dan krijgen toiletten en wasmachine geen water, of de put nu vol of leeg is.

In Vlaanderen zegt de hemelwaterverordening dat je opgevangen regenwater maximaal moet gebruiken voor toiletspoeling, kuiswater, wasmachine en buitengebruik. Veel woningen hebben dus een put met een pomp. De automatische omschakeling lost één probleem op: een lege put in een droge zomer. Magneetkleppen sturen dan leidingwater in dezelfde leidingen, en de unit zelf draait op 230 V. Een stroomuitval lost ze niet op, want zowel de pomp als de omschakelklep valt stil.

Twee oplossingen houden het water stromen. Een manuele bypassklep laat leidingwater zonder pomp in de regenwaterleidingen, als je leidingwerk dat toelaat. Of je zet de regenwaterpomp op het noodstroombord. Haar vermogen is bescheiden, maar controleer de aanloopstroom.

Putpomp of grondwaterpomp: hoe houd je water in de kranen?

Is je put je enige waterbron, dan is de putpomp even kritiek als de koelkast. En vaak is ze het zwaarst te starten toestel in huis.

Een boorputpomp hangt diep in de put en duwt water naar een drukvat. Bij een stroomuitval lopen de kranen tot het drukvat leeg is. Daarna komt er niets meer, en wordt doorspoelen een klus met een emmer.

"Putpompen trekken al snel meer dan 1 kW," waarschuwde een ervaren lid van een Nederlands forum iemand die een batterijsysteem plande. De catalogus van een pompfabrikant zet de aanloopstroom van een motor op 4 tot 8 keer de nominale stroom. Een noodstroomsysteem dat de pomp makkelijk laat draaien, kan haar toch niet opstarten.

Septische put, IBA of microstation: wat gebeurt er zonder stroom?

Een klassieke septische put of een rietveld werkt zonder elektriciteit; een zuiveringsinstallatie met beluchting niet. De blower blaast dag en nacht lucht naar de bacteriën.

Woningen die niet op de riolering kunnen aansluiten, zuiveren hun afvalwater zelf, in Vlaanderen met een IBA (individuele behandelingsinstallatie voor afvalwater). "IBA's hebben stroomtoevoer nodig," schrijft watermaatschappij Farys. Veel van die installaties gebruiken een compressor die fijne luchtbellen in het water blaast. Zonder die lucht sterven de bacteriën die het water zuiveren langzaam af, en loost de installatie slecht gezuiverd water.

Fabrikanten vragen daarom om de kring van de installatie nooit uit te schakelen, ook niet op vakantie. Na een lange stilstand moeten de bacteriën eerst weer aangroeien voor de zuivering normaal is. Het verbruik is klein: de handleidingen die een Franse energiesite aanhaalt, geven 0,46 tot 1,9 kWh per dag, afhankelijk van het model. Een IBA kost je noodstroombatterij dus weinig energie, maar mag nooit vergeten worden op het noodstroombord.

Welke pompen komen op het noodstroombord, en hoe groot moet de noodstroom zijn?

Zet elke pomp met prioriteit "hoog" op het noodstroombord, plus de koelkast, verlichting, internet en de sturing van de verwarming. Kies de omvormer dan op de grootste aanloopstroom, niet alleen op de kWh.

We kunnen je belangrijkste systemen en toestellen apart aansluiten op de batterij, op een noodstroombord. Of de hele woning draait op de batterij, zoals in Wetteren, waar bij uitval van de straat alles verder loopt op drie fasen. Driefasige pompen vragen driefasige noodstroom: lees of je een driefasige thuisbatterij nodig hebt voor volledige noodstroom.

Voor de aanloopstroom telt de omvormer meer dan de batterij. Een Victron MultiPlus-II 48/5000 geeft bijvoorbeeld 4.000 W continu en 9.000 W als piekvermogen. Twee of drie pompen die op hetzelfde moment starten, kunnen meer vragen dan één omvormer geeft. Een goed ontwerp laat ze na elkaar starten of voegt een omvormer toe.

Thuisbatterij, noodpomp op batterij of aggregaat: wat past bij een grote woning?

Een noodpomp beschermt één put, een aggregaat heeft iemand nodig die het start en brandstof, en een thuisbatterij neemt elke kritieke kring automatisch over. Veel grote woningen combineren een batterij en een aggregaat.

Bij een jagerswoning in het bos in Gedinne was het net zwak. We plaatsten een semi-off-grid batterijsysteem van 46,2 kWh op 3 x 400 V, met een generator gekoppeld voor stroomuitval.

Hoe zetten we de pompen van een grote woning op noodstroom?

We vertrekken van je pompen en je zwaarste storm, niet van een batterijgrootte. Ons team telt drie gecertificeerde batterijspecialisten.

1. Stap 1: We maken een lijst van elke pomp, haar typeplaatje en hoe kritiek ze is: dompel, vuilwater, put, IBA, regenwater, verwarming.
2. Stap 2: We meten je verbruik en beslissen: een apart noodstroombord, of de hele woning op de batterij.
3. Stap 3: We kiezen de omvormer op de aanloopstromen en de batterij op de uren noodstroom die je wilt. Waar een uitval dagen kan duren, voorzien we een ingang voor een aggregaat.
4. Stap 4: We installeren, nemen in dienst en volgen het systeem met je op. In de gratis VRM-app en het portaal zie je de batterij aan het werk, ook tijdens een stroomuitval.

Zoek je een plaats voor een grote batterij? Lees of een grote thuisbatterij buiten kan staan. Of bekijk wat onze thuisbatterijen doen bij een stroomuitval.