Zet de batterij binnen als je een droge, vorstvrije ruimte hebt met een stevige vloer, vlotte toegang en plaats om te groeien. Kies een container of een buitenkast als zo'n ruimte er niet is. Dat geldt ook voor een grote batterij, of een die je weg van het gebouw wilt. Een bedrijfsbatterij ontwerpen we rond die plek: de juiste locatie houdt kabels kort, koeling eenvoudig en de volgende uitbreiding goedkoop.
Misschien is de batterij beslist, en vraagt iemand nu: "Waar zetten we hem?" Het magazijn staat vol. Het enige vrije hoekje is naast de compressor. De ideale plek ligt 40 meter van het hoofdbord, zoals een forumgebruiker merkte, met maar één 5-aderige kabel ertussen. Een andere eigenaar wil een hokje bouwen voor een omvormer van 40 kg en een batterij van 600 kg. Zijn zorg: het geluid bij de buren.
Wat de meeste kopers nog niet zien: de plek bepaalt de kabel, de koeling, de kraan en de volgende uitbreiding. Samen kan dat meer kosten dan de batterijkast zelf. Een batterij 40 meter verderop aan de verkeerde kant vraagt sleufwerk en dikke kabels. Een container in de volle zon moet de hele zomer koelen. Een ruimte zonder vrije muur betekent een tweede installatie als je capaciteit bijzet.
Inplanting is een ontwerpkeuze, geen restje. Bij Special Renting Van Zele in Zele staat de stroomgroep bewust in de kelder. Zo gaat zijn warmte niet verloren: ze verwarmt de vloer van het magazijn, zoals de zaakvoerder aan HLN vertelde. In Beveren houdt de batterij 154 kWh met 45 kVA laadvermogen. Op die schaal telt elke meter kabel en elke graad warmte.
Wat is het verschil tussen een batterijcontainer, een buitenkast en een technische ruimte?
Een technische ruimte is een binnenruimte voor batterijracks en omvormers. Een buitenkast is een gesloten, weerbestendige kast. Een batterijcontainer is een stalen container waar je in kunt lopen, met eigen koeling. De batterij erin kan dezelfde zijn. Wat verandert, is de schil eromheen.
| Technische ruimte binnen | Buitenkast | Batterijcontainer | |
|---|---|---|---|
| Typisch gebruik | De meeste bedrijfsbatterijen, als er een ruimte vrij is | Kleinere sites zonder vrije ruimte | Grote batterijen, of sites waar het gebouw geen plaats heeft |
| Weer en stof | Het gebouw beschermt | De kast moet voor buiten geschikt zijn | De container beschermt |
| Warmte en kou | Ventilatie van de ruimte, soms koeling | Meestal ingebouwde koeling of verwarming | Meestal ingebouwde koeling en verwarming |
| Levering | Modules met de hand binnengedragen | Transpallet of kleine kraan | Kraanwagen en een fundering |
| Kabel naar het hoofdbord | Meestal kort | Hangt af van de plek | Vaak langer |
| Later uitbreiden | Vrije muur- en vloerruimte | Extra kast ernaast | Reserveplaats binnenin, of een tweede sokkel |
Waar ligt het kantelpunt? Een Britse installateur noemt binnenkasten van ongeveer 60 tot 500 kWh als typisch. Containers ziet hij als praktisch vanaf ongeveer 500 kWh tot enkele MWh. Zie dat als vuistregel: je site beslist.
Wil je eerst weten wat er in een batterijsysteem zit? Lees dan onze uitleg over batterijopslag voor bedrijven.
Mag je een batterij buiten plaatsen zonder container?
Meestal niet: de meeste batterijmodules in een rack en de meeste omvormers zijn alleen voor binnen gemaakt. Hun datasheets vermelden IP20: beschermd tegen vingers, maar niet tegen water.
De IP-code (IEC 60529) heeft twee cijfers. Het eerste gaat over voorwerpen en stof, het tweede over water. Een batterijmodule Pylontech US3000C en een omvormer Victron Quattro zijn allebei IP20: de "0" betekent helemaal geen bescherming tegen water. Buiten heeft zulk materiaal een ruimte, een container of een kast rondom nodig.
Zoek voor een buitenkast een eerste cijfer 5 (stofbeschermd). Het tweede cijfer is minstens 4 (spatwater) of 5 (waterstralen). Kijk daarna wat de kast doet met warmte en vorst, want een gesloten kast in de zon wordt heet.
Let op
Ook binnen telt stof. In een zagerij, een schrijnwerkerij, een voederopslag of een stal dringt fijn stof in de ventilatoren van IP20-toestellen. De batterijlocatie die we vragen, heeft "minimaal stof": een gesloten technische ruimte of een container houdt het buiten.
Hoeveel ruimte en vloerdraagkracht heeft een batterij voor je bedrijf nodig?
Reken eerst het gewicht, dan de vloerruimte. Een bedrijfsbatterij is zwaar: een gangbare LFP-module weegt ongeveer 9 kg per kWh, en de omvormers hangen aan een muur.
Neem één gangbare module als voorbeeld. De Pylontech US3000C slaat 3,55 kWh op en weegt 32 kg. Een batterij van 100 kWh uit zulke modules telt er ongeveer 29: zo'n 930 kg zonder racks en kabels. Een batterij zo groot als die in Beveren zou in dezelfde modules ongeveer 1,4 ton wegen.
De omvormers brengen hun eigen gewicht en ruimte mee. Een Victron Quattro van 15 kVA weegt 72 kg en meet 572 x 488 x 344 mm. Op een aansluiting van 3 x 400 V heb je er minstens drie nodig: één per fase, zoals in onze off-grid oplossing. Dat is meer dan 200 kg aan één muur, met minstens 10 cm vrije ruimte rond elk toestel voor de koeling.
De batterijlocatie zelf vraagt:
- Een stabiele, vlakke vloer die de racks draagt. Op een tussenverdieping of een oude houten vloer vraag je eerst een stabiliteitsingenieur.
- Een waterdichte ruimte met minimaal stof en geen ontvlambare materialen in de buurt.
- Minstens 2 m van een warmtebron en minstens 0,5 m van de verluchting van de omvormer.
- Vrije ruimte rond de batterij: nooit afdekken.
- Geen omvormer recht boven de batterijen, zoals de handleiding van Victron vraagt.
Ontwerp je een nieuw gebouw samen met de architect? Lees dan onze gids over een gebouw ontwerpen met een batterij: daar komt de technische ruimte al op de tekentafel aan bod.
Hoe wordt een batterijcontainer geleverd, en waarop staat hij?
Een batterijcontainer komt met een vrachtwagen en wordt op een voorbereide, vlakke ondergrond gehesen: een betonplaat of fundering die zijn volle gewicht draagt. Plan die ondergrond en de route vóór je bestelt.
Een standaard 20-voetcontainer meet ongeveer 6,06 bij 2,44 meter, dus zo'n 15 m² grond, en weegt leeg ongeveer 2.200 kg. Tel daar batterijen, racks, omvormers en koeling bij, en je zit al snel aan enkele tonnen. Dat gewicht vraagt een stevige ondergrond, en de kraanwagen vraagt harde grond en ruimte om zich op te stellen.
Loop de route op je site na vóór de bestelling:
- Toegang: raakt een vrachtwagen met kraan tot bij de plek? Let op poorten, bovenleidingen, bomen en zachte grond.
- Ondergrond: wie ontwerpt en giet de plaat, en hoe lang moet die uitharden voor de container erop mag?
- Toegang voor service: kan een technieker de deuren openen en elk rack bereiken, ook in de winter?
- Voertuigen: naast een weg of een erf waar heftrucks rijden, heeft de container aanrijbeveiliging nodig.
Binnen is de route anders, maar even echt. Modules van 32 kg gaan met de hand door een gewone deur en de trap op. Een voorgemonteerde kast van enkele honderden kilo's niet. Controleer deuren, gangen, liften en drempels.
Tip
Heb je maar enkele maanden stroom nodig op een werf? Een mobiele batterij is een ander verhaal. Lees ons artikel over de werfbatterij voor bouwwerven en tijdelijke stroom.
Hoe warm of koud mag een technische ruimte of batterijcontainer worden?
Houd de ruimte van de batterij tussen 0 en 50 °C, en zo constant mogelijk. Daarbuiten schakelt de batterij zichzelf uit. Omvormers verliezen al vermogen lang voor ze stoppen.
Kijk naar de datasheet van de Victron Quattro 48/15000. Die levert continu 12.000 W bij 25 °C, 10.000 W bij 40 °C en nog maar 7.000 W bij 65 °C. Een ruimte of container die in de zomer opwarmt, neemt stilletjes een zesde van je omvormervermogen af, en op de heetste dagen meer.
Een warme ruimte kost omvormervermogen: continu vermogen van één omvormer van 15 kVA
Het materiaal maakt ook zelf warmte. Dezelfde omvormer haalt maximaal 96% rendement, dus bij 12.000 W verliest hij minstens ongeveer 500 W als warmte. Drie omvormers op 3 x 400 V geven bij vol vermogen ongeveer 1,5 kW af. Dat is een klein elektrisch vuurtje dat urenlang brandt.
Kou is de andere kant. Veel lithiummodules laden alleen boven 0 °C: de US3000C ontlaadt vanaf -10 °C, maar laadt pas vanaf 0 °C. In een onverwarmde loods kan een vriesochtend je batterij beletten om zonnestroom op te slaan. Ons artikel over LFP of NMC voor je bedrijf legt uit hoe de batterijchemieën met kou omgaan.
Warmte kun je ook benutten. Dat deed de zaakvoerder in Zele met zijn stroomgroep in de kelder. Naast een verwarmde werkplaats of een kantoor is de restwarmte van de omvormers in de winter een kleine bonus. In de zomer is ze extra werk voor de ventilatie.
Maakt een batterij lawaai, en waar zet je hem naast kantoren of buren?
De batterijcellen zijn stil; de ventilatoren van de omvormers en de koeling van een container niet. Ze draaien als het systeem hard werkt, en een containerkoeling kan ook 's nachts draaien.
Denk aan de eigenaar die een hokje tegen de garagemuur van de buren wilde bouwen. Zijn eerste zorg was dat het geluid van de omvormer de buren zou storen. Op een bedrijfssite is de vraag dezelfde, alleen groter.
- Richt de koelunit weg van kantoren, slaapkamers van een boerderijwoning en de perceelsgrens met woningen.
- Zet een technische ruimte met omvormers niet tegen een vergaderzaal of een open kantoor zonder geluidsisolatie.
- Vraag de leverancier naar het geluidsniveau van de omvormers en van de containerkoeling, bij vol vermogen en 's nachts.
Geluid is zelden een reden om nee te zeggen tegen een batterij. Het is wel een reden om de plek en de kant van de container zorgvuldig te kiezen.
Hoe ver mag de batterij van de omvormers en het hoofdbord staan?
Houd de batterij binnen enkele meters van haar omvormers, en overbrug een grotere afstand met de AC-kabel naar het hoofdbord. De reden is stroom: bij 48 V vraagt hetzelfde vermogen veel meer ampère dan bij 400 V.
Drie omvormers van 15 kVA leveren samen 36 kW. Aan de batterijkant van 48 V is dat ongeveer 750 A; aan de kant van 3 x 400 V ongeveer 52 A per fase. Dikke DC-kabels zijn duur en lastig te leggen, dus afstand hoort aan de AC-kant.
De handleiding van Victron maakt het concreet. Voor een Quattro van 10 kVA op een batterij van 48 V vraagt ze twee kabels van 50 mm² per pool tot 5 meter. Van 5 tot 10 meter vraagt ze er twee van 95 mm². Voorbij 10 meter geeft de tabel geen sectie meer.
Zo leg je batterij, omvormers en hoofdbord aan
Daarom staan de omvormers meestal ook in de container, en loopt alleen een AC-kabel naar het gebouw. Daarom telt de plek ook voor de kosten. Op het melkveebedrijf in Londerzeel vermeed het semi off-grid systeem een middenspanningscabine en het leggen van zware kabels op het terrein.
Let op
De ideale plek op 40 meter van de meterkast, uit het forum, is op zich geen probleem. Het wordt er een als batterij en omvormers uit elkaar staan, of als een sleuf door een verhard erf moet. Plan de kabelroute samen met de plek.
Twijfel je waar je batterij kan staan? Stuur ons een inplantingsplan en een paar foto's.
Kun je de batterij later uitbreiden in dezelfde ruimte of container?
Ja, als je dat vanaf dag één plant: laat vrije ruimte, en dimensioneer kabels en omvormers voor de volgende stap. We houden van bij de start van elk project rekening met een latere uitbreiding, zodat omvormers, kabels en toestellen klaar zijn voor de toekomst.
Waarom dat telt: een batterij die stuk voor stuk groeit in een ruimte die daar nooit voor bedoeld was, loopt slecht af. Een eigenaar van een off-grid werkplaats beschreef vier batterijpakketten van drie merken naast elkaar. Hun batterijbeheersystemen vochten constant tegen elkaar, en de bekabeling leek op spaghetti.
- In een technische ruimte: hou muurruimte vrij voor nog een omvormer en vloerruimte voor extra racks.
- In een container: vraag hoeveel kWh dezelfde container kan bevatten als hij vol is, en of de koeling daarop berekend is.
- Buiten: reserveer een tweede sokkel naast de eerste, met een reservebuis voor kabels.
Onze batterijsystemen voor bedrijven zijn modulair tot 1 MW. Op de boerderij in Londerzeel groeien de zonnepanelen en batterijen gewoon mee als het bedrijf uitbreidt. Ruimte om te groeien is het goedkoopst als je ze plant voor de eerste kabel ligt.
Welke regels kunnen een plek uitsluiten: brand, afstand en vergunning?
Brand- en vergunningsregels kunnen een plek uitsluiten voor ruimte of kosten dat doen, dus bekijk ze vroeg. Vanaf ongeveer 10 kWh gelden milieuregels, en boven 20 kWh vragen brandweerzones en het AREI meer.
Brandwerende ruimtes, afstanden van een container en vergunningen staan in onze gids over brandveiligheid van een batterij in je bedrijf. Lees die voor je een plek aanduidt op het inplantingsplan. In een gehuurd gebouw heeft ook de verhuurder iets te zeggen: zie ons artikel over een batterij in een huurpand.
Batterijcontainer of technische ruimte: wat past op jouw site?
Kies de technische ruimte als er een geschikte ruimte is; kies een batterijcontainer als die er niet is, of als de batterij er te groot voor is. Een buitenkast zit ertussen, voor kleinere systemen.
Kies een technische ruimte als
- een droge, vorstvrije ruimte vrij is
- de vloer het gewicht draagt
- de ruimte dicht bij het hoofdbord ligt
- de batterij onder enkele honderden kWh blijft
- je er dagelijks vlot bij wilt
Kies een batterijcontainer als
- geen ruimte binnen vrij of geschikt is
- de batterij groot is of snel groeit
- je de batterij weg van het gebouw wilt
- een kraan een vaste, vlakke plek bereikt
- de AC-kabel naar het hoofdbord haalbaar is
Ons oordeel
Duw een batterij niet in een restje hoek omdat die vandaag vrij is. Kies de plek die batterij en omvormers bij elkaar houdt, de ruimte tussen 0 en 50 °C houdt en plaats laat voor de volgende stap. Lukt dat nergens op je site, dan is een kleinere batterij of een andere oplossing voorlopig de betere keuze.
Hoe bepalen we waar jouw batterij komt?
We starten met je site en je verbruik, en kiezen de plek samen met het ontwerp. Elke installatie wordt ontworpen en afgestemd op je verbruik, je productie en je plannen.
- Stap 1: Analyse en dimensionering: we meten je werkelijke verbruik en je piekverbruik, zodat we weten hoeveel kWh en kW de batterij nodig heeft.
- Stap 2: Technisch ontwerp: de plek, de kabelroute, de koeling en ruimte om te groeien, op je inplantingsplan.
- Stap 3: Installatie en indienststelling.
- Stap 4: Opvolging en ondersteuning. Onze monitoringsoftware toont in real time wat de batterij doet.
Ruimte, kast of container: die keuze valt in de ontwerpfase, voor er iets geïnstalleerd wordt.
Veelgestelde vragen
Mag een bedrijfsbatterij in de kelder staan?
Dat kan, als de kelder waterdicht is, tussen 0 en 50 °C blijft en geventileerd is. Kijk hoe de modules de trap af raken en of de ruimte kan overstromen. Voorzie ook een vlotte weg naar buiten voor de servicetechnieker.
Hoeveel ruimte moet er rond de batterij en de omvormers zijn?
Laat minstens 10 cm vrij rond elke Victron-omvormer voor de koeling, zoals de handleiding vraagt. Houd de batterij minstens 0,5 m van de verluchting van de omvormer en minstens 2 m van een warmtebron. Dek de batterij nooit af.
Kan ik de batterij in de stal of loods zetten?
Niet in de open stal zelf: stof, vocht en vorst zijn zwaar voor IP20-toestellen. Een gesloten technische ruimte in het bedrijfsgebouw, of een container of buitenkast ernaast, is de gebruikelijke oplossing.
Moet een batterijcontainer in de winter verwarmd worden?
Vaak wel. Veel lithiummodules laden alleen boven 0 °C. Een batterijcontainer heeft meestal een eigen klimaatregeling: vraag wat die doet bij vorst en hoeveel ze zelf verbruikt.
Kan ik een batterijcontainer later verplaatsen?
Een container kan met een kraan naar een nieuwe plek, nadat het systeem is losgekoppeld en de nieuwe ondergrond en kabels klaar zijn. Reken daarop: het is een project op zich, geen namiddagklus.
Wil je weten waar jouw batterij kan staan?
Stuur ons een inplantingsplan, een paar foto's van de ruimte of plek die je in gedachten hebt, en je verbruiksgegevens. We zeggen je of een technische ruimte, een buitenkast of een batterijcontainer op je site past, en waarom.
Bronnen
- Victron Energy: datasheet Quattro 3 kVA tot 15 kVA (gewicht, rendement, vermogen per temperatuur, IP20)
- Victron Energy: handleiding Quattro (plaatsing, kabeltabel batterij)
- Datasheet Pylontech US3000C (3,55 kWh, 32 kg, IP20, laden vanaf 0 °C)
- Commercial Battery Storage Installation: containerised vs indoor commercial battery storage
- IP-code (IEC 60529): wat de cijfers betekenen
- Intermodal container: afmetingen en leeggewicht volgens ISO 668